Psychiatrisch Ziekenhuis Sancta Maria 

De geschiedenis van Sancta Maria valt samen met die van de Zusters van Liefde van Jezus en Maria, in de volksmond ‘witzusters’ genoemd. De zusters namen in 1841 hun intrek in een nieuw klooster aan de Abdijstraat in Sint-Truiden. Van Triest kregen ze een dubbele opdracht mee: het liturgische leven zoveel mogelijk combineren met de actieve dienstbaarheid aan zieken en armen. Dit heeft zich vertaald in de zorg voor weesmeisjes en later in de organisatie van onderwijs. Reeds in de beginjaren heeft men zich echter ontfermd over wat toen nog krankzinnige vrouwen genoemd werd. In 1933 waren er in het inmiddels sterk uitgebreide gebouwencomplex 818 patiënten.

Hoewel in 1966, bij de viering van het 125-jarig bestaan, bij de zusters het idee leefde om de instelling te sluiten (o.w.v. verouderde en stilaan onveilige gebouwen), is toch het besluit genomen om verder te gaan. Er werd beslist om niet te verbouwen of opnieuw te bouwen in de stad, maar om buiten de stad (Melveren) een volledig nieuw ziekenhuis in te planten.

Op een domein van ongeveer 18 ha werd in 1969 de eerste steen gelegd voor een modern ziekenhuis met 300 bedden. Men wou geen mastodont bouwen. Om van een grote instelling naar een meer op mensenmaat gebouwd concept te kunnen overgaan, zijn erg grote inspanningen geleverd. Zo werd de grote groep van personen met een mentale handicap naar de specifiek daarvoor opgerichte voorzieningen verwezen.

Tegelijk werd het bestuur en het patrimonium door de zusters overgedragen aan een vzw, geleid door leken. De naam ‘Asile Sainte-Marie des Soeurs de la Charité à Saint-Trond a.s.b.l.’ veranderde in ‘Psychiatrisch Ziekenhuis Sancta Maria vzw’. In 1988 is een dienst Kinder- en Jeugdpsychiatrie met 20 bedden/plaatsen opgericht.

Het terrein in Melveren is 17,5 ha groot. De zorgdiensten zijn ondergebracht in aparte gebouwen verspreid over het terrein, opgebouwd uit eenheden van 30 bedden/plaatsen (met uitzondering van de K-dienst). De diensten onthaal en administratie, de burelen van de dokters, psychologen en maatschappelijk werkers bevinden zich in het hoofdgebouw, grenzend aan afdeling 1 en 2.

Er is een gemeenschappelijke therapieruimte (reva) voor pmt, ergo, muziek, arbeidstraining, enz. In datzelfde gebouw bevindt zich de feestzaal en de kapel. Verder vind je op het terrein de keuken, een therapeutisch zwembad, de technische dienst, enkele aangelegde sportterreinen en wandelwegen.